13.10.2026

Қызылтаң жалпы білім беретін мектебі

 

 

 

«Күз береке — күз мереке»

Күзгі жәрмеңкенің толық әдістемелік әзірлемесі

Сыныптан тыс тәрбиелік іс-шара

 

Қатысушылар: 5, 6, 7, 8, 10-сынып оқушылары

Жауапты сынып: 9-сынып

 

Дайындаған: 9-сынып жетекшісі

Зайкен Нұрлыбек Еркінбекұлы

 

Өтетін күні: 09.10.2026 жыл

Уақыты: 16:00

 

 

2026–2027 оқу жылы

 

 

Әдістемелік түсініктеме

Бұл әзірлеме 5–10-сынып оқушыларына арналған күзгі өнімдер мен қолөнер бұйымдарын таныстыру мерекесін өткізуге көмектеседі. Іс-шараны 9-сынып оқушылары сынып жетекшісі Зайкен Нұрлыбек Еркінбекұлының басшылығымен ұйымдастырады. Жәрмеңкеде өнімдер сатылмайды: сыныптар еңбектерін шағын көріністер арқылы таныстырады, үш ортақ ойынға қатысады.

Материалда ұйымдастыру тәртібі, екі негізгі жүргізушінің және ойын жүргізушісінің сөздері, сыныптарға арналған үлгі көріністер, бағалау критерийлері, марапаттау мәтіні мен қолдануға дайын қосымшалар берілген. Сынып көріністеріндегі өнім атаулары нақты дайындалған өнімдерге сәйкестендіріледі.

Мақсаты мен міндеттері

Мақсаты: күзгі еңбек пен ұлттық дастарқанды шығармашылық таныстыру арқылы оқушыларды еңбекқорлыққа, бірлікке және жауапкершілікке тәрбиелеу; сахналық сөйлеуі мен ұйымдастырушылық қабілетін дамыту.

Білімдік міндеті: күзгі өнімдер, тағамдар мен олардың дайындалу жолдары туралы түсінігін кеңейту; өнімді таныстыру кезінде нақты және түсінікті ақпарат ұсынуға үйрету.

Дамытушылық міндеті: байланыстырып сөйлеу, рөлді орындау, импровизация, қимылмен жеткізу және топта келісіп әрекет ету дағдыларын дамыту.

Тәрбиелік міндеті: еңбекті бағалауға, қонақжайлыққа, үнемшілдікке, тазалыққа және өзара қолдауға баулу.

Құндылықтар: еңбекқорлық, жауапкершілік, бірлік, өзара құрмет, шығармашылық.

Күтілетін нәтижелер: оқушылар өз рөлін орындайды; өнімнің атауы мен ерекшелігін түсіндіреді; сынып болып дайындалған жұмысын 3 минутта ұсынады; ортақ ойын ережелерін сақтайды; өз еңбегі мен сыныптастарының еңбегін бағалайды.

Іс-шара туралы мәлімет

Түрі: мектепішілік сыныптан тыс тәрбиелік іс-шара.

Формасы: театрландырылған таныстыру, көрме және ойын бағдарламасы.

Өтетін орны: Қызылтаң ЖОББМ. Күні: 09.10.2026. Басталуы: 16:00.

Ұзақтығы: шамамен 45 минут.

Қатысушылар: 5-сынып — 6, 6-сынып — 7, 7-сынып — 4, 8-сынып — 8, 10-сынып — 4 оқушы. Таныстыруға қатысушылар саны — 29.

Ұйымдастырушылар: 9-сыныптың 4 оқушысы. Жалпы қатысатын оқушылар — 33.

Жауапты педагог: 9-сынып жетекшісі Зайкен Нұрлыбек Еркінбекұлы.

Алдын ала дайындық және міндеттерді бөлу

Сынып жетекшісі дайындықты үйлестіреді, оқушыларға рөлдерді бөлуге көмектеседі, жүргізушілермен мәтінді пысықтайды және қазылар алқасымен бағалау тәртібін келіседі. Сыныптар әуендерін ұйымдастырушыларға алдын ала береді.

9-сыныптың екі оқушысы — негізгі жүргізушілер; үшінші оқушы — ойын жүргізушісі; төртінші оқушы — музыкаға, уақытқа және құралдарды әкеліп-жинауға жауапты көмекші. Ойын жүргізушісі барлық үш ойынды өзі түсіндіріп, жүргізіп, қорытындылайды.

Әр сыныпқа ортақ талаптар: таныстыру 3 минуттан аспайды; әр оқушының сөзі мен рөлі болады; үстелде 3–5 өнім немесе бұйым тұрады; сынып атауы мен ұраны көрініп тұрады. Қымбат киім сатып алу міндетті емес. Қағаз тәж, жапырақ, ою, қалпақ пен алжапқыш пайдалануға болады.

Қажетті құралдар: микрофон, музыкалық құрылғы, күзгі безендіру, үстелдер мен сынып жазулары, таза мата қапшық, алма, картоп, сәбіз, пияз, алмұрт, бес қимыл карточкасы, себет, үш жұмсақ қағаз доп, белгілеу таспасы, бағалау парақтары және грамоталар.

Сахна мен үстелдерді орналастыру: сынып үстелдері көрерменге көрінетіндей қойылады; ортада таныстыру мен ойынға бос алаң қалдырылады. Ауысу кезінде көмекші келесі сыныптың құралдарын дайындайды.

Ұқыптылық және қауіпсіздік: өнімдер таза ыдысқа салынады; сахнада ыстық май, ашық от, өткір пышақ қолданылмайды. Лақтыру ойынына тек жұмсақ қағаз доп алынады. Қатысушылар белгіленген сызықтың артында тұрады; себеттің артында адам болмайды.

Бағдарлама және уақыт бөлінісі

Кезең	Уақыты
Ашылу, директор сөзі, қазылармен таныстыру	5 минут
5-сынып және Сиқырлы қапшық ойыны	3 + 4 минут
6-сынып және 7-сынып таныстырулары	3 + 3 минут
Сөзсіз көрсет ойыны	4 минут
8-сынып және 10-сынып таныстырулары	3 + 3 минут
Дәлдеп сал ойыны	4 минут
Ауысулар, орынды реттеу және қорытындылау	5 минут
Марапаттау және ортақ сурет	8 минут
Барлығы	45 минут

Бағалау критерийлері

Критерий	Бағаланатын әрекет	Балл
Тақырып пен мазмұн	Күз тақырыбы ашылған; өнімдер түсінікті, дұрыс таныстырылған.	0–5
Сахналық таныстыру	Сөз анық, рөлдер үйлесімді; көрініс қызықты әрі бірізді.	0–5
Киім мен безендіру	Қолда бар заттар тақырыпқа сай, ұқыпты және шығармашылықпен пайдаланылған.	0–5
Өнімдерді ұсыну және тазалық	3–5 өнім не бұйым таныстырылған; үстел мен жұмыс орны таза.	0–5
Ұйымшылдық және уақыт	Барлық оқушы қатысқан; бірлесіп әрекет еткен; 3 минут сақталған.	0–5
Жалпы ұпай		25

Балл қою шкаласы: 0 — көрсетілмеді; 1 — өте аз орындалды; 2 — ішінара орындалды; 3 — негізінен орындалды; 4 — жақсы орындалды, ұсақ кемшілік бар; 5 — толық әрі сапалы орындалды. Қымбат киім мен өнімнің көптігі үшін қосымша ұпай берілмейді. Әр сынып өз қатысушыларының санына сай бағаланады.

Әр қазы бес критерий бойынша балл қояды. Қазылардың жиынтық ұпайлары қосылып, қазылар санына бөлінеді. Орындар орташа балл бойынша анықталады. Теңдік болса, тақырып пен мазмұн, кейін сахналық таныстыру бағасы салыстырылады. Теңдік сақталса, ортақ орын беруге болады. Ойын ұпайлары сайыс қорытындысына қосылмайды.

І, ІІ, ІІІ орынға грамоталар беріледі. Үздік үштікке енбеген екі сыныпқа «Күзгі көрініс шеберлері» және «Берекелі дастарқан» номинациялары олардың ерекшеліктеріне қарай бір-бірден беріледі. Төртінші, бесінші орын жарияланбайды. Әр сыныптың еңбегі атап өтіледі.

Іс-шараның толық сценарийі

1. Мерекенің ашылуы

[Көңілді әуен ойнайды. Сыныптар безендірілген үстелдерінің жанында тұрады. Екі жүргізуші ортаға шығады. Әуен бәсеңдейді.]

1-жүргізуші: Армысыздар, құрметті ұстаздар, ата-аналар және оқушылар!

2-жүргізуші: Қызылтаң ЖОББМ-де өтетін «Күз береке — күз мереке!» атты күзгі жәрмеңкемізге қош келдіңіздер!

1-жүргізуші: Алтын күз — молшылықтың, берекенің, еңбектің жемісін көретін мезгіл. Бүгінгі мерекеде күзгі өнімдерді ғана емес, оқушылардың өнері мен тапқырлығын да тамашалаймыз.

2-жүргізуші: Бүгін біздің жәрмеңкеде сауда болмайды. Оның орнына қызықты таныстырулар, шағын көріністер және көңілді ойындар болады!

1-жүргізуші: Бір сынып бізді бақшаға апарса, екіншісі әженің дастарқанына шақырады. Тіпті күзгі өнімдердің сот отырысына да куә боламыз!

2-жүргізуші: Ендеше, мерекеміздің ашылу сөзін мектеп директоры Серкенова Г.Б.-ға береміз.

[Мектеп директорының құттықтау сөзі.]

1-жүргізуші: Жылы лебізіңізге рақмет!

2-жүргізуші: Бүгінгі сыныптардың өнері мен еңбегін бағалайтын қазылар алқасымен таныстырайық.

[Қазылар алқасының алдын ала бекітілген аты-жөндері оқылады.]

Қазылар алқасы: __________________________________________________

________________________________________________________________

1-жүргізуші: Бағалау бес бағыт бойынша жүргізіледі: тақырып пен мазмұн, сахналық таныстыру, киім мен безендіру, өнімдерді ұсыну мен тазалық, ұйымшылдық пен уақыт.

2-жүргізуші: Әр бағыт — 5 балл. Ең жоғары ұпай — 25 балл. Қымбат киім мен өнімнің көптігі үшін қосымша ұпай берілмейді.

1-жүргізуші: Ал ортақ ойындар сайыс ұпайына қосылмайды. Оларда бірге көңіл көтеріп, бір-бірімізді қолдаймыз!

2. 5-сынып — «Көкөністер мен жемістер айтысы»

1-жүргізуші: Айтшы, сеніңше, бақшадағы ең керекті өнім қайсы?

2-жүргізуші: Мен алма дер едім. Жуып алсаң, дайын тағам!

1-жүргізуші: Ал картоп пен сәбіз бұған келісе қояр ма екен?

2-жүргізуші: Оны 5-сыныптың көрінісінен білейік! «Көкөністер мен жемістер айтысын» қошеметпен қарсы алыңыздар!

[5-сыныптың алты оқушысы бағбан, алма, сәбіз, картоп, асқабақ және пияз рөлдерінде көрініс көрсетеді. Өз өнімдерін таныстырып, үстелдерін көрсетеді. Уақыты — 3 минут.]

Сынып көрінісінің үлгі мәтіні

Бағбан: Бақшамдағы өнімдер бүгін өздерін таныстыруға жиналды. Ал, кім бастайды?

Алма: Мен — алмамын, қызылмын, дастарқанға лайықпын! Мені жуып жейсіңдер, шырын да жасайсыңдар. Компотқа түссем, мерекеге келгендей боламын!

Сәбіз: Мен — сәбізбін. Салатқа да, сорпаға да барамын. Асүйде жұмысым көп, бос отыруға уақыт жоқ!

Картоп: Мен — картоппын. Қуырасың, пісіресің, езесің… Бір өзім бірнеше қызмет атқарамын!

Асқабақ: Мен — асқабақпын. Үлкендігіме қарамаңдар, ботқаға да, бәлішке де жараймын. Үлкен болсам да, мақтанбаймын!

Пияз: Мен — пиязбын. Асқа дәм қосамын. Мені көргенде жылап қалсаңдар, ренжіді деп ойламаңдар!

Бағбан: Сендерсіз дастарқанның сәні кірмейді. Әр өнімнің өз орны бар. Ал мына үстелде біздің сынып дайындаған күз сыйлары тұр!

[Оқушылар үстелдегі нақты 3–5 өнімді кезекпен көрсетеді.]

Барлығы: Еңбек етсек ерінбей, дастарқанымыз берекелі болады!

1-жүргізуші: Рақмет, 5-сынып! Әр өнімнің дастарқанда өз орны бар екенін түсіндік.

2-жүргізуші: Ал енді осы өнімдерді көзімізбен көрмей-ақ тани аламыз ба? «Сиқырлы қапшық» ойынын жүргізу үшін ойын жүргізушісіне сөз береміз!

3. Бірінші ойын — «Сиқырлы қапшық»

Ойын жүргізушісі: Ортаға 5, 6, 7, 8 және 10-сыныптан бір оқушыдан шақырамыз!

[4-оқушы қапшыққа таза алма, картоп, сәбіз, пияз және алмұрт салады. Бес қатысушы кезекке тұрады.]

Ойын жүргізушісі: Қапшықтың ішіне қарамай, бір өнімді қолдарыңмен сипап анықтайсыңдар. Алдымен атын айтасыңдар, содан кейін алып көрсетесіңдер.

Ойын жүргізушісі: Дұрыс тапсаңдар, одан қандай тағам жасауға болатынын да айтыңдар. Әр қатысушыға 30 секунд беріледі.

Ойын жүргізушісі: Алғашқы қатысушы, дайынсың ба? Қапшықта не жасырынып тұр екен?

[Оқушылар кезекпен орындайды. Табылған өнім қапшыққа қайта салынбайды. Қиналған қатысушыға ойын жүргізушісі «Пішіні қандай?», «Қабығы тегіс пе?» деген сұрақтармен көмектеседі.]

Ойын жүргізушісі: Жарайсыңдар! Күзгі өнімдерді жақсы таниды екенсіңдер!

Ойын жүргізушісі: Қатысушыларға қошемет көрсетейік! Орындарыңа жайғасуларыңа болады. Енді сөзді негізгі жүргізушілерге қайта беремін.

[4-оқушы құралдарды жинайды. Қысқа әуен қосылады.]

4. 6-сынып — «Әжемнің берекелі дастарқаны»

1-жүргізуші: Күзгі өнімдерді таныдық. Енді сол өнімдерден жайылған дастарқанға қонақ болсақ қайтеді?

2-жүргізуші: Әсіресе, әжеміздің дастарқаны болса! Ыстық бауырсақтың иісі қандай керемет!

1-жүргізуші: Ендеше, бізді қонаққа шақыратын 6-сыныпты қарсы алайық!

2-жүргізуші: Назарларыңызда — «Әжемнің берекелі дастарқаны»!

[6-сыныптың жеті оқушысы әже, ата, төрт немере және қонақ рөлдерінде көрініс көрсетеді. Тағамдардың атауы мен құрамын таныстырады. Уақыты — 3 минут.]

Сынып көрінісінің үлгі мәтіні

Әже: Балаларым, қонақ келетін уақыт болды. Дастарқанымыз дайын ба?

Ата: Дастарқанның сәні — дәмді ас, үйдің сәні — жылы сөз!

Қонақ: Ассалаумағалейкум! Күзгі мерекелеріңіз құтты болсын!

Әже: Қош келдіңіз! Төрлетіңіз. Немерелерім бүгінгі тағамдарды өздері таныстырады.

1-немере: Мынау — бауырсақ. Оны ұн, су немесе сүт, ашытқы мен тұз қосып дайындайды. Біздің дастарқанның сүйікті асы!

2-немере: Ал мынау — асқабақ бәліші. Қамырына ұн, су мен май, салмасына асқабақ қосылады. Күздің дәмі осында!

3-немере: Бұл — алма компоты. Оған алма, су және қант қосылады. Әжем тәттісін шамамен қосады.

4-немере: Ал бұл — көкөніс салаты. Қызанақ пен қиярды жуып, турап, аздап тұз бен май қосамыз. Түсі де әдемі!

Қонақ: Бәрін өздерің дайындадыңдар ма?

Ата: Бірі көмектесті, бірі үйренді. Бастысы — бәрі еңбекке араласты!

Әже: Еңбекпен келген дәмнің қадірі бөлек. Дастарқанымыздан береке кетпесін!

[Тағамдардың атауы мен құрамы нақты ұсынылған мәзірге сәйкес айтылады.]

1-жүргізуші: Рақмет! Дастарқандарыңыз мол, бірліктеріңіз берік болсын!

2-жүргізуші: Қонақжайлық пен бірлескен еңбектің әдемі үлгісін көрсеттіңіздер!

5. 7-сынып — «Алтын күздің төрт сыйы»

1-жүргізуші: Күз бізге тек жеміс пен көкөніс сыйлай ма?

2-жүргізуші: Жоқ, күздің сұлулығы да, молшылығы да, шабыт беретін сәттері де көп.

1-жүргізуші: Ал 7-сынып күздің төрт сыйын алып келіпті!

2-жүргізуші: Алтын күз, Бағбан, Наубайшы және Шеберді ортаға шақырамыз! Назарларыңызда — «Алтын күздің төрт сыйы»!

[7-сыныптың төрт оқушысы көрініс көрсетіп, жеміс-көкөністерін, пісірілген тағамдарын және қолөнер бұйымдарын таныстырады. Уақыты — 3 минут.]

Сынып көрінісінің үлгі мәтіні

Алтын күз: Мен — Алтын күзбін. Сендерге молшылық пен шабыт әкелдім. Бірақ әр сыйымның артында адамның еңбегі тұр.

Бағбан: Мен бақшаны күтіп, өнім жинадым. Міне, біздің жеміс-көкөністеріміз! Әрқайсысын өсіру үшін күтім мен шыдам керек.

Наубайшы: Ал мен күзгі өнімдерден дәмді тағам дайындадым. Мына пісірілген дәмдер — еңбектің нәтижесі. Ас дайындағанда тазалықты сақтаймыз.

Шебер: Мен күздің сұлулығын қолөнерге айналдырдым. Мына бұйымдар жапырақ пен қолда бар материалдардан жасалды. Қиял болса, қарапайым заттың өзі өнерге айналады!

Алтын күз: Бірінші сыйым — бақтың өнімі, екіншісі — дастарқанның дәмі, үшіншісі — өнердің көркі. Төртінші сыйым — бәрімізді біріктірген ортақ еңбек!

Барлығы: Күздің сыйы мол болсын, еңбегіміз оң болсын!

1-жүргізуші: Керемет! Күздің әр сыйының артында адамның еңбегі тұрғанын көрсеттіңіздер.

2-жүргізуші: Енді сол еңбекті сөзбен емес, қимылмен көрсетіп көрейік! «Сөзсіз көрсет» ойынын жүргізу үшін ойын жүргізушісін шақырамыз!

6. Екінші ойын — «Сөзсіз көрсет»

Ойын жүргізушісі: Әр сыныптан бір оқушыдан шақырамыз. Бұл жолы алдыңғы ойынға қатыспаған балалар шықсын!

[4-оқушы бес бүктелген карточканы ұсынады.]

Ойын жүргізушісі: Әрқайсың бір карточка таңдайсыңдар. Ондағы әрекетті сөйлемей, тек қимылмен көрсетесіңдер. Өз сыныптарың 30 секундта жауабын табуы керек.

Ойын жүргізушісі: Басқа сыныптар жауапты айтып қоймай, көрермен бола тұрады. Дайынбыз ба?

[Карточкалардағы тапсырмалар: алма жинау, картоп қазу, жапырақ сыпыру, қамыр илеу, жаңбырдан қолшатырмен қорғану. Бұлар алдын ала көрерменге оқылмайды.]

Ойын жүргізушісі: Бірінші қатысушы, карточкаңды оқып ал. Ал, бастаймыз!

[Қатысушылар кезекпен көрсетеді. Әр дұрыс жауаптан кейін қошемет жасалады. Уақыт аяқталса, карточкадағы әрекет аталады.]

Ойын жүргізушісі: Міне, нағыз әртістер! Қимылдарыңнан бәрін түсінуге болады екен!

Ойын жүргізушісі: Белсенді қатысқандарыңа рақмет! Қошеметпен орындарыңа шығарып салайық! Енді сөзді негізгі жүргізушілерге қайта беремін.

7. 8-сынып — «Күзгі сот»

[Қысқа салтанатты әуен қосылады.]

1-жүргізуші: Біздің жәрмеңкеге ерекше хабар келіп түсті!

2-жүргізуші: Қандай хабар?

1-жүргізуші: Күзгі өнімдер «Ең пайдалысы — менмін!» деп дауласып, сотқа жүгініпті!

2-жүргізуші: Мұндай дауды кім шешеді екен?

1-жүргізуші: Әрине, 8-сыныптың әділ судьясы! Қазір алма, сәбіз, картоп, асқабақ, пияз және жүгерінің дәлелдерін тыңдаймыз.

2-жүргізуші: Назарларыңызда — «Күзгі сот»! Тақырыбы: «Күздің ең пайдалы өнімі кім?»

[8-сыныптың сегіз оқушысы судья, хатшы және алты өнім рөлінде көрініс көрсетеді. Өнімдер өз ерекшеліктерін әзілмен дәлелдейді. Судья әр өнімнің өз орны бар екенін айтып, ортақ шешім шығарады. Уақыты — 3 минут.]

Сынып көрінісінің үлгі мәтіні

Хатшы: Назар аударыңыздар! «Күздің ең пайдалы өнімі кім?» деген іс бойынша отырыс басталады.

Судья: Тәртіп сақтаймыз. Әр өнім өз ерекшелігін дәлелдейді. Сөз алмаға беріледі.

Алма: Мені жуып жейсіздер, шырын, тосап жасайсыздар. Дайындалуым оңай. Сондықтан мені таңдаңыздар!

Сәбіз: Оңай болғаның жақсы. Бірақ мен салатқа да, ыстық асқа да қосыламын. Менсіз палаудың түсі қандай болады?

Картоп: Ал менсіз қуырдақ пен картоп езбесі ше? Асүйде менің де орным ерекше!

Асқабақ: Сәл сабыр! Менен ботқа, сорпа, бәліш жасауға болады. Көлемім үлкен болғанмен, сөзімді қысқа айтамын!

Пияз: Сендер дәмді тағам туралы айттыңдар. Ал оған дәм қосатын мені ұмытпаңдар! Көзге жас келтірсем де, асқа өкпе әкелмеймін!

Жүгері: Мен де осындамын! Пісіріп жейді, ботқа жасайды, салатқа қосады. Сары түсіммен күздің өзін еске саламын!

Хатшы: Барлық өнімнің дәлелі тыңдалды. Судьяның шешімін күтеміз.

Судья: Бір ғана өнімді бәрінен пайдалы деп жариялау дұрыс емес. Әрқайсысының өз ерекшелігі бар. Шешім: дастарқанымыз әртүрлі болсын, еңбекпен келген өнімді қадірлейік!

Барлығы: Дауымыз шешілді, достығымыз бекіді!

1-жүргізуші: Әділ шешім болды! Бір өнімді ғана таңдағанша, дастарқанымыз әртүрлі болғаны жақсы екен.

2-жүргізуші: 8-сыныпқа қызықты көрінісі мен тапқыр сөздері үшін рақмет!

8. 10-сынып — «Күз дәмі» аспаздық шоуы

1-жүргізуші: Өнімдердің дауын шештік. Енді олардан қандай дәмді тағамдар дайындалатынын көрейік.

2-жүргізуші: Ол үшін бізге нағыз аспаздар керек!

1-жүргізуші: Бүгінгі аспаздарымыз дайын. Олардың көмекшісі де, тағам шолушысы да осында!

2-жүргізуші: 10-сыныптың «Күз дәмі» аспаздық шоуын қошеметпен қарсы алыңыздар!

[10-сыныптың төрт оқушысы жүргізуші, бас аспаз, аспаз көмекшісі және тағам шолушысы рөлдерінде дайын тағамдарын таныстырады. Құрамы мен ерекшеліктерін айтып, қысқа әзіл қосады. Уақыты — 3 минут.]

Сынып көрінісінің үлгі мәтіні

Жүргізуші: Қайырлы күн! Эфирде — «Күз дәмі» аспаздық шоуы. Бүгін дайын тағамдарымызды таныстырамыз.

Бас аспаз: Бүгінгі мәзіріміз күзгі өнімдерге арналған. Алғашқы тағамның атауы мен құрамын көмекшім таныстырады.

Аспаз көмекшісі: [Бірінші тағамды көрсетіп, атауы мен нақты құрамын атайды.] Дайындауда өнімдерді жуып, таза ыдыс қолдандық.

Тағам шолушысы: Көрінісі тәбетті ашады екен! Ал аспаздың ең басты құпиясы қандай?

Бас аспаз: Құпиям қарапайым: ұқыптылық, тазалық және мөлшерді сақтау. Тұзды «көңілім қалағанша» қоса салмаймын!

Аспаз көмекшісі: [Екінші және үшінші өнімнің атауы мен құрамын қысқа айтады.] Мәзіріміздің ерекшелігі — күзгі өнімдерді пайдалану.

Тағам шолушысы: Тағамның өзін ғана емес, оны дайындаған еңбекті де бағалау керек екен.

Жүргізуші: Дәл солай! Бүгін біз тағамдарды сатпаймыз, таныстырамыз. «Күз дәмі» шоуын тамашалағандарыңызға рақмет!

[Үстелде төртінші не бесінші өнім болса, бас аспаз оларды бір сөйлеммен таныстырады.]

1-жүргізуші: Рақмет! Дастарқанның дәмімен бірге оны ұқыпты ұсынудың да маңызды екенін көрсеттіңіздер.

2-жүргізуші: Барлық сыныптың таныстыруын тамашаладық. «Дәлдеп сал» ойынын жүргізу үшін ойын жүргізушісіне сөз береміз!

9. Үшінші ойын — «Дәлдеп сал»

Ойын жүргізушісі: Әр сыныптан бір мергенді ортаға шақырамыз! Мүмкіндігінше бұрынғы ойындарға қатыспаған оқушы шықсын.

[4-оқушы себет қойып, одан шамамен 1,5 метр жерге сызық белгілейді. Үш жұмсақ қағаз доп дайындайды.]

Ойын жүргізушісі: Мына қағаз доптарды күзгі алмалар деп елестетейік. Әр қатысушы белгіленген жерден себетке үш рет лақтырады.

Ойын жүргізушісі: Сызықтан аттамаймыз. Себетке түскен әр алма — бір ұпай. Ең көбі үш ұпай жинай аласыңдар.

Ойын жүргізушісі: Қатысушылар кезекпен ойнайды. Алғашқы мерген, дайынсың ба? Бастаймыз!

[Әр оқушы үш допты лақтырады. 4-оқушы ұпайды санап, доптарды келесі қатысушыға дайындайды. Себеттің артында адам тұрмайды.]

Ойын жүргізушісі: Бүгінгі ең мерген қатысушы — __________________! Құттықтаймыз!

[Ұпай тең болса, ортақ жеңіс жарияланады.]

Ойын жүргізушісі: Барлық ойыншыға рақмет! Бұл ойынның ұпайлары негізгі бағалауға қосылмайды. Ең бастысы — бірге көңіл көтердік! Енді сөзді негізгі жүргізушілерге қайта беремін.

10. Қорытынды және марапаттау

1-жүргізуші: Құрметті қатысушылар! Қазылар алқасы қорытынды шығарғанша, үстелдеріңізді реттеп, айналасын жинауды сұраймыз.

2-жүргізуші: Өйткені ұқыптылық — жұмысты әдемі бастаумен қатар, таза аяқтау!

[Әуен қосылады. Сыныптар орындарын реттейді. Қазылар тазалық бойынша соңғы бағаларын белгілеп, нәтижені есептейді.]

1-жүргізуші: Бүгін 5-сыныптың көңілді айтысын тыңдадық.

2-жүргізуші: 6-сыныптың берекелі дастарқанына қонақ болдық.

1-жүргізуші: 7-сыныппен бірге Алтын күздің сыйларын таныдық.

2-жүргізуші: 8-сыныптың күзгі сотына қатысып, 10-сыныптың аспаздық шоуын тамашаладық.

1-жүргізуші: Әр сыныптың дайындығы мен еңбегі үшін қошемет көрсетейік!

[Қазылар алқасы бекіткен нәтиже парағы жүргізушілерге беріледі.]

2-жүргізуші: Қорытынды сөзді қазылар алқасының өкіліне береміз.

[Қазылар алқасының қысқа қорытынды сөзі.]

1-жүргізуші: Марапаттарды табыстау үшін мектеп директоры Серкенова Г.Б.-ны ортаға шақырамыз.

2-жүргізуші: «Күз береке — күз мереке!» күзгі жәрмеңкесінде ІІІ орын иеленген ______ сыныпты марапаттауға шақырамыз!

[Грамота табысталады. Қошемет.]

1-жүргізуші: ІІ орын иеленген ______ сыныпты құттықтаймыз! Ортаға шақырамыз!

[Грамота табысталады. Қошемет.]

2-жүргізуші: Ал бүгінгі жәрмеңкенің І орын иегері — ______ сынып! Қошеметпен қарсы алайық!

[Грамота табысталады. Қошемет.]

[Қалған екі сыныпқа бір-бір номинация беріледі. Орын нөмірі айтылмайды.]

1-жүргізуші: Енді арнайы номинация иелерін марапаттаймыз!

2-жүргізуші: «Күзгі көрініс шеберлері» номинациясымен ______ сынып марапатталады! Қошемет көрсетейік!

[«Күзгі көрініс шеберлері» грамотасы табысталады. Қошемет.]

1-жүргізуші: «Берекелі дастарқан» номинациясымен ______ сынып марапатталады! Құттықтаймыз!

[«Берекелі дастарқан» грамотасы табысталады. Қошемет.]

2-жүргізуші: Барлық сыныпқа еңбегі мен белсенділігі үшін рақмет!

2-жүргізуші: Дайындыққа көмектескен сынып жетекшілеріне, ата-аналарға және әділ бағалаған қазылар алқасына алғыс айтамыз!

1-жүргізуші: Күзгі еңбектеріңіз жемісті, дастарқандарыңыз берекелі болсын!

2-жүргізуші: Мерекені ұйымдастырған — 9-сынып оқушылары. Баршаңызды естелік суретке шақырамыз!

Екі жүргізуші бірге: Келесі кездескенше, сау болыңыздар!

[Көңілді әуен ойнайды. Қатысушылар ортақ суретке түседі.]

Кері байланыс және педагогтің қорытындысы

Сынып жетекшісі: Бүгін әрқайсың ортақ іске үлес қостыңдар. Біреу сахнада сөйледі, біреу бұйым жасады, біреу ойын ұйымдастырды. Еңбек пен бірліктің нәтижесін бірге көрдік. Енді үш сұраққа қысқаша жауап берейік: «Мен қандай іске үлес қостым?», «Кімнің еңбегі маған үлгі болды?», «Келесі жолы нені жақсартамыз?»

Оқушылар жауаптарын ауызша немесе шағын параққа жазады. Педагог ұйымдастырушылармен бірге уақытты сақтау, рөлдердің бөлінуі, ойындарға қатысу және ынтымақтастықты талқылайды. Бұл бөлім негізгі бағдарламадан кейін қысқа сыныптық талқылау ретінде өткізіледі.

Қосымша 1 Қазылардың бағалау парағы

Қазының аты-жөні: __________________________________________

Әр баған — 0–5 балл. Барлығы — 25 балл. «Тазалық» бағаны өнімдерді ұсынуды да қамтиды; «Топ және уақыт» — ұйымшылдық пен 3 минутты сақтау.

Сынып	Мазмұн	Сахна	Безендіру	Тазалық	Топ және уақыт	Барлығы
5
6
7
8
10

Қолы: ______________________    Күні: 09.10.2026

Қосымша 2 Қорытынды нәтиже парағы

Орташа балл = барлық қазы қойған жиынтық ұпайлардың қосындысы / қазылар саны.

Сынып	Орташа балл	Орын немесе номинация
5
6
7
8
10

Қазылар алқасының өкілі: _________________________________

Қосымша 3 Сөзсіз көрсет ойынының карточкалары

1. Алма жинау

2. Картоп қазу

3. Жапырақ сыпыру

4. Қамыр илеу

5. Жаңбырдан қолшатырмен қорғану

Әр тапсырма жеке қағазға жазылып, бүктеледі. Қатысушы оны сөйлемей көрсетеді, сыныбы 30 секунд ішінде табады. Карточкалар көрерменге алдын ала оқылмайды.